Internationale projecten 2: ken je eigen cultuur

Projectontwikkeling is aansluiten bij context en cultuur. In mijn vorige blog gaf ik een paar voorbeelden over de invloed van cultuur en klimaat bij het ontwerpen van woningen. Deze keer ga ik een stukje terug in de tijd, naar mijn eerste buitenland-project: een restauratie in hartje centrum Madrid, Spanje… mijn eigen culturele achtertuin.

De valkuil

Zomer 1999. Verliefd op de oude binnenstad van Madrid. Opgegroeid in el casco antiguo als Madrileense was het niet meer dan logisch dat ik zou vallen voor een prachtig authentiek pand in de historische binnenstad. Verliefd werd ik op de werkelijk prachtige lichtinval, de mooie Spaanse ijzeren balkons met tegeltjes, de houten balken in mijn appartement in wording, de originele trap met de voor Spanje zo typisch korte optrede in het oude trappenhuis… Mijn eerste aankoop was een feit. Mijn eerste professionele blunder in het buitenland ook.

Ik werkte toen nog aan mijn proefschrift bij de UvA en Madrid leek me de uitgelezen plek om daar in volle rust en totale inspiratie een lange zomer aan te werken. Moest nog wel even de verbouwing afgemaakt worden. Van mijn appartement, én, jawel, van de ‘algemene ruimtes’ van het pand. Oftewel, het trappenhuis, de voordeur en de centrale hal.

Meevaller was dat de verbouwing viel onder de restauratiewetgeving. Deze was daardoor (deels) gesubsidieerd. Madrid was bezig met de rehabilitatie van de oude binnenstad en daar viel dit pand onder. De vooruitzichten leken goed, maar de werkelijkheid bleek iets ingewikkelder in elkaar te zitten.

Om een lang verhaal kort te maken: twee jaar en twee aannemers later besloot ik dat het Spaanse avontuur lang genoeg had geduurd en verkocht mijn aandeel; voor een goede prijs, dat wel. Een verstandige zet, zo zou later blijken. De aftrek van de hypotheekrente op een huis in het buitenland was afgeschaft en het inzakken van ‘de’ markt zou volgen.

Mijn grootste leerpunt van dit project was me vrij snel duidelijk: doe altijd zaken in het buitenland in samenwerking met of in elk geval nauwe afstemming met een lokale partij. Je kunt echt niet zonder. Ik dacht met mijn Spaanse achtergrond dat ik het allemaal wel zo weten. Mooi niet.

Wat ging bijvoorbeeld mis?

In Nederland werken een makelaar en een notaris transparant. In Spanje niet. Je moet heel veel zelf uitzoeken en controleren. Als je pech hebt, kun je zelfs een huis kopen waarop nog schulden rusten zonder dat je het door hebt. Dat was bij mij gelukkig niet het geval. Maar ik heb me toch behoorlijk verkeken op de procedures, het papierwerk en de onzichtbare regelgeving. Wijzer geworden door het aankoopproces, heb ik me bij de verkoop wel laten adviseren. Desalniettemin, bleek er toch nog een onvoorzien fiscaal addertje onder het gras, dat me nog jaren heeft bezig gehouden.

Wat ging bijvoorbeeld wel goed?

Het verkrijgen van de hypotheek. Een vriend van me had een goede vriendin en die bleek de directeur van mijn bank in de Amsterdamse Pijp te kennen. En die hadden toevallig weer een samenwerkingsovereenkomst met een Spaanse bank in Madrid. En zo, via mijn informele netwerk, kwam dit verhaal heel snel rond.

En nu?

Van je fouten leer je maar voorkomen is echt beter dan genezen. Bovendien is goed beschouwd het buitenland niet zo anders als je ‘eigen’ land. Daar schakel je immers ook adviseurs in voor werkzaamheden waarmee je niet zo bekend bent. Alleen beheers je de taal beter.

Vanaf 2000 heb ik voor de Universiteit van Amsterdam een paar grote internationale projecten gedaan met Spanje en Engeland. Weliswaar op een ander werkterrein, maar ik leerde daarmee wél de zakelijke cultuur goed kennen. Je creëert immers een sterk netwerk en een solide basis om je in een andere cultuur te kunnen bewegen. Je leert vertrouwen op je intuïtie. Je leert zakelijk omgaan met collega’s van een andere cultuur en collegiaal samenwerken in een internationale setting. Je leert geduld te hebben maar je leert ook jezelf te profileren buiten je comfort zone.

Vanaf 2004 werk ik voor de projectontwikkeling (ook) in de Cariben en dat is niet anders. Samenwerken is van alle culturen net als netwerken. De wijze waarop is sterk cultuurgebonden. Je intuïtie en ervaring zijn een belangrijke gids daarin. En je bereidheid je in je werk goed te laten adviseren, ervan uit te gaan dat je heel veel niet weet en je tegelijk open te stellen om te leren en te observeren.

Ik sluit daarom af met een mooi advies van Einstein dat hierop van toepassing is:

Voorstellingsvermogen is belangrijker dan kennis…

 

 

 

 

 

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *